Leita ķ fréttum mbl.is
Embla

Darwin og lķfsnautnin frjóa

Hvers vegna dansa fuglar? Hvķ ropa froskar? Hversvegna settu konur Viktorķutķmans fjašrir fugla ķ hattana sķna? Hvers vegna mįla menn veggi (į hellum og ķ hśsasundum)?

9781608192168.jpgListsköpun er sjaldan višfangsefni lķffręšinga, en ljóst er aš vķšfemasta kenning lķffręšinar getur einnig hjįlpaš okkur aš skilja rętur listarinnar. David Rothenberg skrifaši nżlega bókina Survival of the beautiful, žar sem hann fjallar um listaverk dżra og hversu śtbreitt feguršarskyniš er ķ dżrarķkinu. Rauši žrįšurinn ķ bók hans er hinn žróunarfręšilegi vinkill, sem fjallar um sameiginlegan uppruna lķfvera og aš nįttśrulegt val er besta vķsindalega śtskżringin į fjölbreytileika og eiginleikum lķfvera.

Žróunarkenning śtskżrir t.d. eiginleika gena, frumunnar, vefja, žroskunar og vistfręši. Hśn hjįlpar einnig til viš aš skilja atferli, bęši sögu žess og orsakir. Žaš er gert meš žvķ aš setja fram tilgįtur um ašlögunargildi. Til dęmis ef tiltekiš atferli finnst hjį dżrategund mį spyrja hvernig žaš gagnist lķfverunni? Žį er spurt um Darwinska hęfni, og hvort atferliš auki hana.

Vandamįliš er vitanlega aš prófa slķkar tilgįtur. Hvernig mį afsanna žaš aš dans Óšinshanans auki hęfni hans. Hann hnitar hringi į tjörnum, lķkt og skrautskrifari, sbr. višurnefniš Skrifarinn. Ef žeir sem skrifa meira en ašrir eignast fleiri eša lķfvęnlegri unga, žį er stoš rennt undir tilgįtuna. En ef ungarnir eru hvorki fleiri né hressari, hvaš er žį til rįša? Žį setja ašlögunarsinnar oft fram ašra tilgįtu, og svo enn ašra og enn ašra...sem hefur leitt til gagnrżni annar žróunarfręšinga.

Raunveruleikinn er sį aš žótt aš žróunarkenning Darwins sé besta vķsindalega skżring į tilurš lķfvera og fjölbreytileika žeirra, žį er mjög erfitt aš sanna aš einstakir atburšir ķ žróunarsögunni séu tilkomnir vegna nįttśrulegs vals. Ašrar lķffręšilegar skżringar geta nefnilega įtt viš. 

Ef viš tökum dans Óšinshanans sem dęmi, žį er einn möguleiki aš hann sé tilkomin vegna tilviljunar. Aš einhverjum įstęšum hafi stökkbreyting sem żtti undir dans af žessum toga oršiš allsrįšandi, og žvķ hegši allir Óšinshanar sér eins og skrifarar. Einnig er mögulegt aš dansinn sé aukaverkun annara breytinga. Ķmyndum okkur aš nįttśrulega hafi veriš vališ fyrir taugaveiklun ķ forfešrum Óšinshana (vegna žess aš hśn gerši žį hęfari ķ lķfsbįrįttunni). Dansinn er Žį kannski bara aukaverkun taugaveiklunarinnar, en hafi ekki ašlögunargildi einn og sér.

Žeir sem hafa gaman af vangaveltum į žessum nótum ęttu endilega aš kķkja ķ Reykjavķkur Akademķuna į fimmtudaginn (17. maķ 2012). Žį veršur mįlfundur undir yfirskriftinni:

Darwin og lķfsnautnin frjóa: Vangaveltur um atferli tegundarinnar śt frį kenningum Darwins

Śr tilkynningu:

Mįlžing į vegum Félags įhugamanna um heimspeki veršur haldiš fimmtudaginn 17. maķ n.k. kl. 16:00 – 18:00 ķ fundarsal ReykjavķkurAkademķunnar, JL hśsinu, Hringbraut 121.

Įriš 2011 flutti Valgaršur Egilsson lęknir erindi ķ Rķkisśtvarpinu žar sem hann skošaši atferli manneskjunnar meš gleraugum Charles Darwin. Félag įhugamanna um heimspeki mun bjóša til mįlžings śt frį erindunum og munu žar flytja framsögu, įsamt Valgarši, Einar Įrnason, prófessor ķ žróunarfręši og stofnerfšafręši, og Steindór J. Erlingsson vķsindasagnfręšingur.

Dagskrį:
16:00     Homo sapiens: Atferli tegundarinnar skošaš meš gleraugum Darwins. Valgaršur Egilsson lęknir.
16:30    Óšurinn til glešinnar, kjóinn ķ Kolbeinsstašahreppi og kenning Darwins.Einar Įrnason, prófessor ķ žróunarfręši og stofnerfšafręši.
16:50    Er hęgt aš selja mannkyni hvaša hugmynd sem er? Dęmisaga ś gešlęknisfręši og lyfjaišnašinum. Steindór J. Erlingsson vķsindasagnfręšingur.   
17:10    Kaffihlé.
17:30    Pallboršsumręšur.

Tengill į erindi Valgaršs Egillsonar.

http://ruv.is/sarpurinn/homo-sapiens/05042012

Fyrstu žrjįr sķšurnar ķ kafla Hrefnu Sigurjónsdóttur og Siguršar S. Snorrasonar ķ Arfleifš Darwins.

Žróun atferlis

Sķša um bók Rothenbergs.

http://www.survivalofthebeautiful.com/

Pistlar okkar um žróun atferlis.

Žróun atferlis

Arfleifš Darwins: Žróun atferlis

Ķ laufskįlanum tifa marķuhęnur

Ótrśleg en samt nįttśruleg greind


mbl.is Elsta vegglist mannkyns er ķ Frakklandi
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband