Leita Ý frÚttum mbl.is
Embla

Darwin og lÝfsnautnin frjˇa

Hvers vegna dansa fuglar? HvÝ ropa froskar? Hversvegna settu konur ViktorÝutÝmans fja­rir fugla Ý hattana sÝna? Hvers vegna mßla menn veggi (ß hellum og Ý h˙sasundum)?

9781608192168.jpgListsk÷pun er sjaldan vi­fangsefni lÝffrŠ­inga, en ljˇst er a­ vÝ­femasta kenning lÝffrŠ­inar getur einnig hjßlpa­ okkur a­ skilja rŠtur listarinnar. David Rothenberg skrifa­i nřlega bˇkina Survival of the beautiful, ■ar sem hann fjallar um listaverk dřra og hversu ˙tbreitt fegur­arskyni­ er Ý dřrarÝkinu. Rau­i ■rß­urinn Ý bˇk hans er hinn ■rˇunarfrŠ­ilegi vinkill, sem fjallar um sameiginlegan uppruna lÝfvera og a­ nßtt˙rulegt val er besta vÝsindalega ˙tskřringin ß fj÷lbreytileika og eiginleikum lÝfvera.

Ůrˇunarkenning ˙tskřrir t.d. eiginleika gena, frumunnar, vefja, ■roskunar og vistfrŠ­i. H˙n hjßlpar einnig til vi­ a­ skilja atferli, bŠ­i s÷gu ■ess og orsakir. Ůa­ er gert me­ ■vÝ a­ setja fram tilgßtur um a­l÷gunargildi. Til dŠmis ef tilteki­ atferli finnst hjß dřrategund mß spyrja hvernig ■a­ gagnist lÝfverunni? Ůß er spurt um Darwinska hŠfni, og hvort atferli­ auki hana.

Vandamßli­ er vitanlega a­ prˇfa slÝkar tilgßtur. Hvernig mß afsanna ■a­ a­ dans Ë­inshanans auki hŠfni hans. Hann hnitar hringi ß tj÷rnum, lÝkt og skrautskrifari, sbr. vi­urnefni­ Skrifarinn. Ef ■eir sem skrifa meira en a­rir eignast fleiri e­a lÝfvŠnlegri unga, ■ß er sto­ rennt undir tilgßtuna. En ef ungarnir eru hvorki fleiri nÚ hressari, hva­ er ■ß til rß­a? Ůß setja a­l÷gunarsinnar oft fram a­ra tilgßtu, og svo enn a­ra og enn a­ra...sem hefur leitt til gagnrřni annar ■rˇunarfrŠ­inga.

Raunveruleikinn er sß a­ ■ˇtt a­ ■rˇunarkenning Darwins sÚ besta vÝsindalega skřring ß tilur­ lÝfvera og fj÷lbreytileika ■eirra, ■ß er mj÷g erfitt a­ sanna a­ einstakir atbur­ir Ý ■rˇunars÷gunni sÚu tilkomnir vegna nßtt˙rulegs vals. A­rar lÝffrŠ­ilegar skřringar geta nefnilega ßtt vi­.á

Ef vi­ t÷kum dans Ë­inshanans sem dŠmi, ■ß er einn m÷guleiki a­ hann sÚ tilkomin vegna tilviljunar. A­ einhverjum ßstŠ­um hafi st÷kkbreyting sem řtti undir dans af ■essum toga or­i­ allsrß­andi, og ■vÝ heg­i allir Ë­inshanar sÚr eins og skrifarar. Einnig er m÷gulegt a­ dansinn sÚ aukaverkun annara breytinga. ═myndum okkur a­ nßtt˙rulega hafi veri­ vali­ fyrir taugaveiklun Ý forfe­rum Ë­inshana (vegna ■ess a­ h˙n ger­i ■ß hŠfari Ý lÝfsbßrßttunni). Dansinn er Ůß kannski bara aukaverkun taugaveiklunarinnar, en hafi ekki a­l÷gunargildi einn og sÚr.

Ůeir sem hafa gaman af vangaveltum ß ■essum nˇtum Šttu endilega a­ kÝkja Ý ReykjavÝkur AkademÝuna ß fimmtudaginn (17. maÝ 2012). Ůß ver­ur mßlfundur undir yfirskriftinni:

Darwin og lÝfsnautnin frjˇa: Vangaveltur um atferli tegundarinnar ˙t frß kenningum Darwins

┌r tilkynningu:

Mßl■ing ß vegum FÚlags ßhugamanna um heimspeki ver­ur haldi­ fimmtudaginn 17. maÝ n.k. kl. 16:00 ľ 18:00 Ý fundarsal ReykjavÝkurAkademÝunnar, JL h˙sinu, Hringbraut 121.

┴ri­ 2011 flutti Valgar­ur Egilsson lŠknir erindi Ý RÝkis˙tvarpinu ■ar sem hann sko­a­i atferli manneskjunnar me­ gleraugum Charles Darwin. FÚlag ßhugamanna um heimspeki mun bjˇ­a til mßl■ings ˙t frß erindunum og munu ■ar flytja frams÷gu, ßsamt Valgar­i, Einar ┴rnason, prˇfessor Ý ■rˇunarfrŠ­i og stofnerf­afrŠ­i, og Steindˇr J. Erlingsson vÝsindasagnfrŠ­ingur.

Dagskrß:
16:00 ááá Homo sapiens: Atferli tegundarinnar sko­a­ me­ gleraugum Darwins. Valgar­ur Egilsson lŠknir.
16:30ááá Ë­urinn til gle­innar, kjˇinn Ý Kolbeinssta­ahreppi og kenning Darwins.Einar ┴rnason, prˇfessor Ý ■rˇunarfrŠ­i og stofnerf­afrŠ­i.
16:50ááá Er hŠgt a­ selja mannkyni hva­a hugmynd sem er? DŠmisaga ˙ ge­lŠknisfrŠ­i og lyfjai­na­inum. Steindˇr J. Erlingsson vÝsindasagnfrŠ­ingur.ááá
17:10ááá KaffihlÚ.
17:30ááá Pallbor­sumrŠ­ur.

Tengill ß erindi Valgar­s Egillsonar.

http://ruv.is/sarpurinn/homo-sapiens/05042012

Fyrstu ■rjßr sÝ­urnar Ý kafla Hrefnu Sigurjˇnsdˇttur og Sigur­ar S. Snorrasonar Ý Arfleif­ Darwins.

Ůrˇun atferlis

SÝ­a um bˇk Rothenbergs.

http://www.survivalofthebeautiful.com/

Pistlar okkar um ■rˇun atferlis.

Ůrˇun atferlis

Arfleif­ Darwins: Ůrˇun atferlis

═ laufskßlanum tifa marÝuhŠnur

Ëtr˙leg en samt nßtt˙ruleg greind


mbl.is Elsta vegglist mannkyns er Ý Frakklandi
Tilkynna um ˇvi­eigandi tengingu vi­ frÚtt

ź SÝ­asta fŠrsla | NŠsta fŠrsla

BŠta vi­ athugasemd

Ekki er lengur hŠgt a­ skrifa athugasemdir vi­ fŠrsluna, ■ar sem tÝmam÷rk ß athugasemdir eru li­in.

Höfundur

Arnar Pálsson
Arnar Pálsson

Erfðafræðingur

Sept. 2015
S M Ů M F F L
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30      

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.