Leita ķ fréttum mbl.is
Embla

Opin vķsindi

Ķ gamla daga voru bréf eina leiš fręšimanna til aš eiga samskipti. Feršalög voru lśxus į nķtjįndu öld, og ef t.d. žżskir og bandarķskir nįttśrufręšingar höfšu įhuga į sama višfangsefni skrifušu žeir bréf frekar en aš heimsękja hvorn annann.

Öld bréfanna var kveikjan aš vķsindatķmaritum nśtķmans. Į žeim tķma var prentun kostnašarsöm og gengu žvķ įhugamenn og félög ķ samstarf viš prentsmišjueigendur um śtgįfu vķsindarita. Kjarninn ķ samkomulagi žeirra var aš vķsindamenn ritušu greinar, afsölušu sér höfundaréttinum til śtgefenda sem sįu sķšan um prentun og dreifingu. Śtgefendur öflušu tekna meš įskriftum. Kerfiš var til mikilla heilla, fjöldi vķsindarita margfaldašist og nišurstöšur og žekking dreifšist til vķsindasamfélagsins.

Um lok sķšustu aldar hafši landslagiš breyst, meš netašgangi aš vefsķšum og rafręnum śtgįfum vķsindagreina. Prentunin var ekki lengur naušsynleg, og framsżnt fólk sį aš e.t.v. vęru śtgefendu ekki naušsynlegir heldur. Margir rįku sig nefnilega į aš žeir gįtu ekki nįlgast allar birtar vķsindagreinar, žvķ aš śtgefendur kröfšust įskriftar eša eingreišslu fyrir. Einnig var žaš dįlķtiš skrżtiš aš vķsindamennirnir gįfu frį sér höfundarétt en žurftu sķšan allir aš vera įskrifendur aš tķmaritum til aš geta lesiš sér til.

Public library of science og Biomed central breyttu landslagi vķsindaśtgįfu. Žau bušu upp į nżtt lķkan, žar sem vķsindagreinar voru opnar öllum į jöršinni (meš netsamband) gegn žvķ aš höfundar eša stofnanir žeirra greiddu umsżslugjald. Einng spruttu upp gjaldfrjįlsar skrįarhirslur fyrir handrit eša birtar greinar, eins og arxiv.org sķša sem ešlisfręšingar nota. Ašalhugmyndin hér er opinn ašgangur (open access), ž.e. sį aš samfélagiš styrkir rannsóknir og aš samfélagiš į skiliš aš nišurstöšur žeirra séu öllum ašgengilegar. Nś er žaš svo aš rannsóknasjóšur ķslands, sem styrkir meirihluta grunnrannsókna hérlendis krefst žess aš vķsindalegar nišurstöšur séu ašgengilegar ķ opnum grunnum eša vķsindaritum meš opinn ašgang.

Nżveriš var opnašur gagnagrunnur fyrir ķslensku hįskólanna opinvisindi.is.

Žar er hęgt aš skoša greinar eftir starfsmenn hįskólanna. 

Skyldar greinar

Arnar Pįlsson 7. jślķ 2014 PLoS 1 upp ķ 100.000

Arnar Pįlsson 15. aprķl 2014 Ritrżni og skuggahlišar vefsins

Arnar Pįlsson 16. jślķ 2013 Opiš ašgengi į Ķslandi

Arnar Pįlsson 11. janśar 2013 Aš senda ķ PLoS One

Arnar Pįlsson 4. mars 2013 Nż opin tķmarit į sviši lķffręši


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband